De Waarheid Ruikt Naar Leer, Niet Naar Plastic
Er zit een soort ochtendstilte in Harderwijk die ik nergens anders tegenkom. Zo’n geur van nat asfalt, koffiedamp en een oude leren jas die ooit een heel leven heeft gezien. Ik sta in m’n werkhoek, vingers nog zwart van het poetsen, en ik hoor mezelf denken: mensen lullen veel over duurzaamheid, maar bijna niemand kijkt echt naar de stof onder hun nagels. Iedereen roept wat. Vegan dit, echt leer dat. Maar als je lang genoeg met materialen werkt, leer je één ding: de waarheid volgt geen hype. De waarheid ruikt. De waarheid slijt. De waarheid leeft.
Ik heb riemen langs m’n handen zien gaan die langer meegaan dan de relaties van de gemiddelde klant. Laatst nog zo’n kerel die met een “duurzame vegan belt” binnenkwam. Ding was twee maanden oud en al aan het afbrokkelen. Ik tik zachtjes op dat nep-spul en hoor… niks. Geen ziel. Geen geschiedenis. Alleen plastic dat doet alsof ’t karakter heeft. Hij keek me aan alsof ik zijn hond had beledigd. Maar ja, eerlijk is eerlijk: er valt weinig te redden aan materiaal dat niet wil leven.
Echt leer is koppig spul. Het vloekt terug. Het krast. Het wordt mooier naarmate het meer klappen krijgt. Net als mensen die iets hebben meegemaakt. Ik heb leren jassen van vijftig jaar oud gezien die nog steeds betere verhalen vertellen dan welke influencer op je FYP dan ook. In mijn winkel – Johnny’s Vintage & Leathers, Harderwijk – komt eens in de zoveel tijd iemand binnen die dat snapt. Zo’n type dat een riem oppakt zoals een mechanicus naar een motor luistert. Oog voor die kleine patronen, die handmade patina die alleen tijd kan maken. Niet te faken, niet te polymeren, niet te marketen.
En ja, ik ken de discussies. “By-product van de vleesindustrie.” “CO2-uitstoot.” “Chemicaliën.” De hele bingo. Maar weet je wat het echte gesprek is? Niet vegan vs. real. Het is: wat gaat lang mee, wat breekt niet af in je handen, wat wordt geen afvalberg na een seizoen? De grap is: veel vegan leer is gewoon plastic met een fancy naam. Fossiele brandstoffen in een nieuw jasje. TikTok noemt het “eco.” Ik noem het microplastic cosplay.
Wat ik wél snap zijn die nieuwe plant-based materialen. Mushroom leather. Cactus. Apple. Er zit potentie in die vibe, in die Europese makerscultuur die probeert iets eerlijks te bouwen. Maar tot die tijd… geef mij maar een stuk full-grain dat nog een heel leven voor zich heeft. Een riem die je achterlaat aan je zoon of dochter. Een tas die de geur van jouw jaren meedraagt. Een verhaal dat niet geplakt is maar gegroefd.
Ik denk terug aan een klant die ooit zei: “Je riemen zijn net kleine tijdcapsules.” Ik lachte toen, maar het bleef hangen. Misschíen is dat waarom ik nog steeds elke ochtend met plezier die werkhoek in loop. Leer confronteert je met jezelf. Met wat je kiest om te dragen, letterlijk en figuurlijk. Met wat verdwijnt en wat blijft.
En dat hele duurzaamheidsdebat? Klinkt soms als twee mensen die ruzie maken over een boom die ze nooit hebben aangeraakt. Terwijl het antwoord eigenlijk simpel is: koop iets goeds. Draag het lang. Zorg ervoor. Secondhand, handmade, old-world craft, no-nonsense street archive. Alles wat leeft in de tijd, wint van alles wat ontworpen is om snel te sterven.
Ik trek m’n jas aan, loop de deur uit, zie m’n eigen schaduw in de ruit van de werkplaats. Harderwijk in ochtendlicht. Een stadje dat net als echt leer is: stil, stevig, doorleefd. Niks flashy. Gewoon echt.
Ga kijken bij:
https://www.vinted.nl/member/87149893-johnnyhardon
https://www.etsy.com/shop/JohnnysVintLeather