Plastic liegt. Leer niet.
Het begon met zo’n rare discussie op de markt. Twee gasten die elkaar half overschreeuwden over “duurzame keuzes”, terwijl ze allebei met wegwerptroep in hun handen stonden. Eén zwaaide met een “vegan leather” tas alsof hij de nieuwe profeet was, de ander hield een leren riem omhoog zoals een slager z’n beste stuk vlees laat zien. Ik stond ertussen, kop koffie in m’n ene hand, de Harderwijkse kou in m’n nek, en dacht: jullie hebben geen flauw idee waar jullie over praten.
Leer is geen concept. Leer is werkelijkheid. Je voelt het, je ruikt het, je ziet er je eigen leven in terug. Echt leer wordt niet oud, het wordt agressief beter. Die nerven die na jaren langzaam oplichten? Dat is geen slijtage, dat is geschiedenis. Handwritten patina, artisan craft memory, de hele mikmak. En nee, niet elk stuk leer is heilig – maar goed spul overleeft je telefoon, je relatie én je elektrische fiets.
En dan die vegan variants. Sommigen bedoelen het goed, echt. Ik wil ook liever geen plastic soep in m’n longen. Maar laten we eerlijk zijn: een groot deel van die “duurzame alternatieven” komt uit dezelfde fossiele cocktail waar je afwasborstel ook van is gemaakt. PU, PVC, microplastic snowstorm disguised as “ethical choice.” Leuk voor het labeltje, minder leuk als ’t na zes maanden afbrokkelt als beschuit.
In m’n werkplaats – Johnny’s Vintage & Leathers in Harderwijk – zie ik het verschil elke dag. Laatst kwam er een meisje binnen met een afgeschilferde vegan bag. “Hij zou jaren meegaan volgens Insta,” zei ze. Ik keek naar die randen. Zwart, grijs, wit… drie tinten teleurstelling. Ik heb ’t ding opgepakt, even gewogen in m’n hand en ze zei: “Ja… hij voelt nep hè?” Ik knikte. Niet om hard te doen, maar omdat eerlijkheid soms de enige elektrieke schok is die mensen wakker maakt.
Dat is het mooie van echt leer: het wordt niet perfecter, het wordt persoonlijker. Vintage leather craft, handmade belts, old-world tanning – dat hele Europese heritage verhaal zit erin verstopt. Je hoeft alleen maar te durven kijken. Daarom zoek ik altijd tweedehands toppers op. Tas uit Italië, riem uit de jaren 90, jas met schoudervulling die ruikt naar benzine en levenslust. Spul dat nog steeds leeft. Spul dat weigert om afval te worden.
En ja, duurzaamheid is complex. Duurzaamheid is nooit zwart-wit. Maar plastic leer dat zich voordoet als natuur – dat is alsof je een banaan van hout maakt en dan roept dat het fruit is. Soms kan je gewoon voelen dat een materiaal liegt. En dat maakt me koppig. Ambachtsman-koppig. Maker-koppig. Leer-onder-de-nagels koppig.
Ik geloof in spullen die lang meegaan. In riemen die je meeneemt door je hele leven. In jassen die je oplappen tot ze eindelijk zeggen: nu mag ik gaan. In spullen die niet meteen sterven als de trend voorbij waait.
Dus als iemand me vraagt wat duurzamer is… dan zeg ik: niet het etiket, maar het leven dat je een product gunt. Echt of vegan, maakt me niet uit, zolang het maar geen wegwerppraatje is.
En leer? Ja, dat leeft. En alles wat leeft, heeft een ziel. Plastic heeft alleen een afbraaktijd.
Ga kijken bij:
https://www.vinted.nl/member/87149893-johnnyhardon
https://www.etsy.com/shop/JohnnysVintLeather